زعفران

ﮔﯿﺎه زﻋﻔﺮان ﺑﺎ ﻧﺎم ﻋﻠﻤﯽ Crocus sativus L. ﮔﺮانﺑﻬﺎﺗﺮﯾﻦ ﻧﺒﺎت زراﻋﯽ و ﯾﮑﯽ از ﺑﺎ ارزشﺗﺮﯾﻦ ﮔﯿﺎﻫﺎن ادوﯾﻪاي و داروﯾﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. زﻋﻔﺮان ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻮاده زﻧﺒﻘﯿﺎن، ﻳﻚ ﮔﻴﺎه ﺗﮏﻟﭙﻪ و ژﺋﻮﻓﯿﺖ - ﺗﺮﻳﭙﻠﻮﺋﻴﺪ ﻋﻘﻴﻢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. وجود اختالالت سيتولوژیكي به صورت ژنوم تریپلوئيدی و نيز خود ناسازگاری، عوامل ایجاد پدیده عقيمي در زعفران ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. زﻋﻔﺮان ﮔﯿﺎﻫﯽ زﻣﺴﺘﺎﻧﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﯾﺒﺎ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﺮاﺣﻞ رﺷﺪ ﺧﻮد را در ﭘﺎﯾﯿﺰ و زﻣﺴﺘﺎن ﺳﭙﺮي ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﮔﺮ ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﮔﯿﺎهﺷﻨﺎﺳﯽ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﯾﮏ ﺳﺎﻟﻪ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ، اﻣﺎ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﻨﻪ و ﻋﺪم ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﮐﺎﺷﺖ ﺑﻨﻪ در ﻫﺮ ﺳﺎل، ﮔﯿﺎﻫﯽ ﭼﻨﺪﺳﺎﻟﻪ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد. ﻃﻮل ﻋﻤﺮ ﻫﺮ ﻣﺰرﻋﻪ زﻋﻔﺮان، ﺣﺪاﻗﻞ 5 ﺳﺎل و ﺣﺪاﮐﺜﺮ 12 ﺳﺎل ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻌﻀﯽ از ﮐﺸﺎورزان، ﻣﺰرﻋﻪ زﻋﻔﺮان را ﺗﺎ ﺑﯿﺶ از 20 ﺳﺎل ﻧﯿﺰ ﻧﮕﻬﺪاري ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ.

اﯾﻦ ﮔﯿﺎه ﻋﻠﻔـﯽ، ﺑـﺪون ﺳـﺎﻗﻪ و داراي ﭘﯿـﺎز اﺳـﺖ و ﭘﯿـﺎز آن از ﻧـﻮع ﮐُـﺮم (Corm) و ﺑﺮ ﺧﻼف ﭘﯿﺎز ﺧﻮراﮐﯽ ﮐﻪ از ﯾﮏ ﺳﺎﻗﻪ ﻣﺤﺼﻮر در ﺑـﺮگ ﻫـﺎي اﻧﺪوﺧﺘـﻪاي ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ، ﭘﯿﺎز زﻋﻔﺮان ﯾﮏ ﺳﺎﻗﻪ زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﻣﺪور، ﺳﺨﺖ، ﮔﻮﺷـﺖ دار و ﺗـﻮﭘﺮ ﺑﻮده ﮐﻪ از ﭘﻮﺳﺘﻪ ﻫﺎي ﻓﯿﺒـﺮي ﻗﻬـﻮه اي رﻧـﮓ ﭘﻮﺷـﯿﺪه ﺷـﺪه اﺳـﺖ. اﯾـﻦ ﺳـﺎﻗﻪﻫـﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در اﺻﻄﻼح ﺑﺎﻏﺒﺎﻧﯽ ﭘﺪاژه و در ﮔﯿﺎهﺷﻨﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺑﻨﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ. ﻫﺮ ﭘﯿﺎز ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن آﺑﯿﺎري ﻗﺒﻞ، ﺑﻌﺪ و ﯾﺎ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﮔﻠﺪﻫﯽ، 6 ﺗﺎ 9 ﺑﺮگ ﺑﺎرﯾﮏ ﻧﻈﯿﺮ ﺑـﺮگ ﻋﻠﻒ ﻫﺎي ﭼﻤﻨﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ. در ﻗﺴﻤﺖ ﻓﻮﻗﺎﻧﯽ ﮐﻮرم، ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ درﺷـﺘﯽ آن 14 ﺟﻮاﻧﻪ رأﺳﯽ، ﯾﮏ و ﺑﻨﺪرت دو ﺗﺎ ﺳﻪ ﮔﻞ ﺑﻪ رﻧﮓ ﺑﻨﻔﺶ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد. ارﺗﻔﺎع زﻋﻔـﺮان 10 ﺗﺎ 15 ﺳﺎﻧﺘﯽ ﻣﺘﺮ اﺳﺖ. ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﺮگ ﻫﺎ و ﮔﻞ ﻫﺎ در داﺧﻞ ﯾﮏ ﭘﻮﺷـﺶ ﻧـﺎزك و ﺳﻔﯿﺪ رﻧﮓ ﺑﻪ ﻧﺎم ﭼﻤﭽﻪ (Spathe) ﮐﻪ از روي ﭘﺪاژه ﻣﯽروﯾﺪ، ﻗﺮار دارد. ﭼﻤﭽﻪ اوﻟﯿﻦ اﻧﺪاﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻄﺢ ﺧﺎك را ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ و از آن ﺑﯿﺮون ﻣﯽ آﯾﺪ. ﮔﻞ ﻫﺎ اﺑﺘﺪا ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻏﻨﭽﻪ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﺎﺑﺶ آﻓﺘﺎب ﺑﺎز ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. ﮔﻞﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل در اواﯾﻞ ﭘﺎﯾﯿﺰ ﻇـﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. ﺑﺮگﻫﺎ، ﺑﻌﺪ ﯾﺎ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﻇﻬﻮر ﮔﻞ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ. ﮔﻞﻫـﺎي زﻋﻔـﺮان داراي ﺳﻪ ﮔﻠﺒﺮگ و ﺳﻪ ﮐﺎﺳﺒﺮگ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮑﻞ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﻪ رﻧﮓ ﺑﻨﻔﺶ، ﺳﻪ ﭘـﺮﭼﻢ، (ﻃـﻮل ﻣﯿﻠـﻪ  آن دو ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺴﺎك زردرﻧﮓ اﺳﺖ) و ﻣﺎدﮔﯽ ﺑﺎ ﯾـﮏ ﺗﺨﻤـﺪان ﮐـﻪ در ﻣﺮﮐـﺰ ﮔـﻞ ﻗـﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ، ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ . از ﻗﺴﻤﺖ ﺗﺨﻤﺪان، ﺧﺎﻣـﻪ ﺑﺎرﯾـﮏ و ﺑﻠﻨـﺪي ﺑـﻪ رﻧﮓ زرد روﺷﻦ ﺑﻪ ﻃﻮل 7 ﺗﺎ 10 ﺳﺎﻧﺘﯽ ﻣﺘﺮ ﺧﺎرج ﻣﯽﮔﺮدد و در اﻧﺘﻬﺎ ﺑـﻪ ﺳـﻪ ﮐﻼﻟـﻪ ﺑﻮﻗﯽ ﺷﮑﻞ ﺑﻪ  رﻧﮓ ﻗﺮﻣﺰ ﻋﻨﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﻃﻮل ﻫﺮ رﺷﺘﻪ 2 ﺗﺎ 3 ﺳﺎﻧﺘﯽ ﻣﺘﺮ اﺳﺖ ﺧـﺘﻢ ﻣـﯽ ﺷﻮد. اﯾﻦ ﺳﻪ ﮐﻼﻟﻪ ﭘﺲ از ﺧﺸﮏ ﺷﺪن، زﻋﻔﺮان ﺗﺠﺎري را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﻄﺮ و داراي ﺑﻮي ﺗﻨﺪ و ﻃﻌﻤﯽ ﺗﻠﺦ اﺳﺖ. ﺗﻌﺪاد ﺑﺮگﻫﺎي ﻫﺮ ﭘﺪاژه ﮐﻪ داﺧﻞ ﯾـﮏ ﭼﻤﭽـﻪ ﻗﺮار دارد، ﺑﯿﻦ 3ﺗﺎ 20 ﻋﺪد و ﻃﻮل ﺑﺮگﻫﺎ 19ﺗﺎ 60 ﺳﺎﻧﺘﯽﻣﺘﺮ و ﻋﺮض آنﻫﺎ ﺑﯿﻦ  3 ﺗﺎ 6 ﻣﯿﻠﯽﻣﺘﺮ اﺳﺖ. ﺗﮑﺜﯿﺮ زﻋﻔﺮان ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ ﭘﯿﺎز ﺗﻮﭘﺮ (corm) ﺻﻮرت ﻣـﯽﮔﯿـﺮد، زﯾـﺮا ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﺮﯾﭙﻠﻮﺋﯿﺪ ﺑﻮدن ﮔﯿﺎه، ﺑﺬري در آن ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻧﻤﯽ ﺷـﻮد. ﺟـﻨﺲ زﻋﻔـﺮان داراي ﻃﯿـﻒ وﺳﯿﻌﯽ از ﻧﻈﺮ ﺗﻌﺪاد ﮐﺮوﻣﻮزوم ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ وﻟـﯽ در ﺗﻤـﺎﻣﯽ ﻣﻨـﺎﺑﻊ زﻋﻔـﺮان ﺧـﻮراﮐﯽ 2n=24 ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﭘﯿﺎزﭼﻪﻫﺎي ﺟﺪﯾﺪ اﻏﻠﺐ در ﺑﺎﻻ و ﺗﻌﺪاد ﮐﻤﯽ ﻫﻢ در اﻃـﺮاف و ﻗﺎﻋـﺪه ﭘﯿـﺎز ﻗﺒﻠﯽ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﯽآﯾﺪ . ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺴﺘﻨﺪات ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﻮﺟﻮد، روﯾﺸﮕﺎه اوﻟﯿﻪ زﻋﻔـﺮان در ﮐﺸـﻮر اﯾﺮان ﺑﻮده وﮐﺸﺖ آن از داﻣﻨﻪ ﻫﺎي زاﮔﺮس ﺑﻪ وﯾﮋه ﻧﻮاﺣﯽ اﻟﻮﻧﺪ ﻣﻨﺸـﺎء ﮔﺮﻓﺘـﻪ اﺳـﺖ . در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ اﯾﺮان ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻨﻨـﺪه و ﺻـﺎدرﮐﻨﻨﺪه زﻋﻔـﺮان در ﺟﻬـﺎن اﺳﺖ. ﺑﯿﺶ از %95 ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺟﻬﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﻣﺤﺼﻮل ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎ ﺑﻪ اﯾﺮان اﺧﺘﺼﺎص دارد. ﺗﻘﺮﯾﺒـﺎ %92 ﺗﻮﻟﯿﺪ و %98 ﺳﻄﺢ زﯾﺮﮐﺸﺖ ﺑﻪ اﺳﺘﺎن ﻫﺎي ﺧﺮاﺳـﺎن رﺿـﻮي و ﺟﻨـﻮﺑﯽ اﺧﺘﺼـﺎص دارد . زﻋﻔﺮان، ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺑﺴﯿﺎري از ﺧﺎك ﻫﺎي زراﻋﯽ ﺗﻄﺒﯿﻖ داده، ﺧﺎك ﻫﺎي ﻧﺮم ﺑـﺎ ﻧﻔﻮذﭘﺬﯾﺮي ﺧﻮب ﮐﻪ ﺣﺎوي ﮐﻠﺴﯿﻢ و ﻣﻮاد آﻟﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ را ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻣـﯽ دﻫـﺪ. زﻣـﯿﻦ زﻋﻔـﺮان ﺑﺎﯾﺪ داراي ﺑﺎﻓﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﯾﺎ ﻣﺘﻤﺎﯾﻞ ﺑﻪ ﺳﺒﮏ، ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻋﻤﯿﻖ، ﻓﺎﻗﺪ ﺳـﻨﮓ رﯾـﺰه، ﺑـﺪون ﻋﻠﻒﻫﺎي ﻫﺮز و داراي زﻫﮑﺶ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﺎﺷﺪ. زﻣﯿﻦ زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺒﻞ از ﮐﺸﺖ، ﯾـﮏﺑـﺎر در زﻣﺴﺘﺎن و ﺑﺎر دﯾﮕﺮ در اواﺧﺮ ﺗﺎﺑﺴـﺘﺎن ﺷـﺨﻢ ﻋﻤﯿـﻖ ﺑـﻪ ﻋﻤـﻖ 40 ﺳـﺎﻧﺘﯽﻣﺘـﺮ زده ﺷـﻮد. زﻋﻔﺮان ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ دﯾﮕﺮ ﮔﯿﺎﻫﺎن ﺑﻪ 16 ﻋﻨﺼﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﺮاي ﺗﮑﻤﯿﻞ دوره رﺷـﺪ ﺧـﻮد ﻧﯿـﺎز دارد، ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد زﻋﻔﺮان ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﻓﺮاواﻧـﯽ از ﺧـﺎك ﺑﺮداﺷـﺖ ﻧﻤـﯽﮐﻨـﺪ. ﯾﮑﯽ از وﯾﮋﮔﯽ ﻫﺎي ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد زﻋﻔﺮان آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﮔـﻞ آن ﻗﺒـﻞ از ﻫـﺮ اﻧﺪام ﻫﻮاﯾﯽ دﯾﮕﺮي ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﭘﺲ از ﻇﻬﻮر ﮔﻞ ، ﺑـﺮگ ﻫـﺎ ﺧـﺎرج ﻣـﯽ ﺷـﻮﻧﺪ (اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﻪ رﻋﺎﯾﺖ زﻣﺎن ﻣﻨﺎﺳﺐ آﺑﯿﺎري ﻣﺰرﻋـﻪ زﻋﻔـﺮان ﺑﺴـﺘﮕﯽ دارد. ﭼﻨﺎﻧﭽـﻪ آﺑﯿﺎري زﻋﻔﺮان زودﺗﺮ از ﻣﻮﻋﺪ اﻧﺠﺎم ﺷـﻮد، ﺑـﺮگ ﻫـﺎ ﻫﻤﺰﻣـﺎن ﺑـﺎ ﮔـﻞ ﻇـﺎﻫﺮ ﺷـﺪه و ﺑﺮداﺷﺖ زﻋﻔﺮان ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻞ ﻫﻤﺮاه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ). از دﯾﮕﺮ وﯾﮋﮔﯽ ﻫـﺎي زﻋﻔـﺮان آن اﺳـﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ رﺷﺪ ﭘﯿﺎزﻫﺎي دﺧﺘﺮي ﺑﺮ روي ﭘﯿﺎزﻫﺎي ﻣﺎدري، ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﭘﯿـﺎز ﻣـﺎدري ﻣﺴـﺘﻬﻠﮏ ﺷﺪه و ﻫﻤﺰﻣﺎن رﯾﺸﻪﻫﺎي آن ﻧﯿﺰ ﻏﯿﺮ ﻓﻌﺎل ﺷﺪه، از ﺑﯿﻦ ﻣـﯽروﻧـﺪ. در اواﺧـﺮ ديﻣـﺎه، ارﺗﺒﺎط ﭘﯿﺎز ﺑﺎ ﺧﺎك از ﻃﺮﯾﻖ رﯾﺸﻪ ﻗﻄﻊ ﻣﯽﺷﻮد.

مراحل فنولوژیکی زعفران

 شامل سه مرحله رشد زایشی ، رشد رویشی و مرحله رکود میباشد ، اما ﺑﺮ اﺳﺎس رﺷﺪ اﻧﺪامﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ، ﻓﻨﻮﻟﻮژي زﻋﻔﺮان داراي ﺷﺶ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺷﺎﻣﻞ :

 -1 ﻣﺮﺣﻠﻪ رﮐﻮد (اواﺧﺮ اردﯾﺒﻬﺸﺖ ﺗﺎ اواﺧﺮ ﻣﻬﺮ) ﮐﻪ ﺧﻮد ﺷﺎﻣﻞ دو ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺧﻮاب ﺣﻘﯿﻘﯽ و ﺧﻮاب ﻇﺎﻫﺮي ﺑﻮده و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺧﻮاب ﻇﺎﻫﺮي ﻋﻤﻞ ﮔﻞ اﻧﮕﯿﺰي رخ ﻣﯽ دﻫﺪ.

-2 دوره ﮔﻞدﻫﯽ (اواﺧﺮ ﻣﻬﺮ ﺗﺎ اواﺧﺮ آﺑﺎن)

-3 ﺗﺸﮑﯿﻞ و آﻏﺎز رﺷﺪ ﺑﻨﻪﻫﺎي دﺧﺘﺮي (اواﺧﺮ آﺑﺎن ﺗﺎ اواﺧﺮ آذر)

-4 ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﯿﺎﻧﯽ رﺷﺪ ﺑﻨﻪ-ﻫﺎي دﺧﺘﺮي (اواﺧﺮ آذر ﺗﺎ اواﺧﺮ دي)

 -5 ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻧﻬﺎﯾﯽ رﺷﺪ ﺑﻨﻪﻫﺎي دﺧﺘﺮي (اواﺧﺮ دي ﺗﺎ اواﺧﺮ ﻓﺮوردﯾﻦ)

-6 ﺗﺤﻠﯿﻞ رﺷﺪ رﯾﺸﻪ و آﻏﺎز دوره رﮐﻮد (اواﺧﺮ ﻓﺮوردﯾﻦ ﺗﺎ اواﺧﺮ اردﯾﺒﻬﺸﺖ)

 ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژﻳﻚ ﺑﺮگ در اﻳﻦ ﮔﻴﺎه ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪه اﻳﻦ ﮔﻴﺎه ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺸﻜﻲ ﻣﻘﺎوم ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮگﻫﺎ در اﻳﻦ ﮔﻴﺎه ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎرﻳﻚ و ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺿﺨﻴﻢ اﺳﺖ. از ﻧﻈﺮ ﺧﺎك، زﻋﻔﺮان ﻃﺎﻟﺐ زﻣﻴﻦﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺷﻮر، ﺣﺎﺻﻠﺨﻴﺰ ﺑﺎ ﺑﺎﻓﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ (ﻟﻮﻣﻲ، ﺳﻴﻠﺘﻲ، ﺷﻨﻲ رﺳﻲ) و آﻫﻚ دار ﺑﺎ PH ﺑﺮاﺑﺮ 7-8 ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. ﭘﻴﺎز زﻋﻔﺮان ﭘﺲ از ﭘﺎﻳﺎن دوره رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﭘﺎﺋﻴﺰه و زﻣﺴﺘﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ آب و ﻫﻮاي ﻣﻨﻄﻘﻪ روﻳﺶ ﻣﻌﻤﻮﻻً از اواﺧﺮ ﻓﺮوردﻳﻦ ﺗﺎ اردﻳﺒﻬﺸﺖ ﺑﻪ ﻣﺮور ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻲرود. ﺣﺪاﻗﻞ دﻣﺎي ﺗﺤﻤﻞ زﻋﻔﺮان -20 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﯽ ﮔﺮاد و ﺣﺪاﮐﺜﺮ دﻣﺎي ﺗﺤﻤﻞ آن 47 درﺟﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. اﯾﻦ ﮔﯿﺎه ﺷﻮري ﺗﺎ 6000 دﺳﯽ زﯾﻤﻨﺲ را ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺤﻤﻞ ﮐﻨﺪ و داراي ﻧﯿﺎز آﺑﯽ ﺣﺪود 3500 ﻣﺘﺮ ﻣﮑﻌﺐ در ﻫﮑﺘﺎر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻓﻮاﺻﻞ ردﻳﻒﻫﺎي ﻛﺎﺷﺖ ﭘﻴﺎز ﻣﻌﻤﻮﻻً 25 ﺗﺎ 30 ﺳﺎﻧﺘﻴﻤﺘﺮ از ﻫﺮ ﻃﺮف ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ . ﻋﻤﻖ ﻛﺎﺷﺖ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻴﻦ 15 ﺗﺎ 20 ﺳﺎﻧﺘﻴﻤﺘﺮ اﺳﺖ و ﺣﺘﻤﺎً ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻮﻗﻊ ﻛﺸﺖ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﺮ ﭘﻴﺎز ﺑﺎﻻ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد. ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﻫﻜﺘﺎر ﺑﻴﻦ 7 ﺗﺎ 10 ﺗﻦ ﭘﻴﺎز ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز است.

ﭘﯿﺎز زﻋﻔﺮان

ﭘﯿﺎز زﻋﻔﺮان ﮐﺮوي ﺷﮑﻞ ﺑﻮده و داراي ﺑﺎﻓﺖ ﺳﺨﺖ و ﮔﻮﺷﺘﯽ ﺑﻪ رﻧﮓ ﺳـﻔﯿﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ اﻟﯿﺎف ﻗﻬﻮهاي رﻧﮓ ﭘﻮﺷﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ. اﻧﺘﺨﺎب ﭘﯿﺎز ﯾﮑﯽ از ﻣﺴـﺎﺋﻞ ﻣﻬﻢ در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﭘﯿﺎز زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﺳﺎﻟﻢ و ﻗﻮي ﺑﺎﺷﺪ و از ﻣـﺰارع ﺟـﻮان (3-4) ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ وزن ﺣﺪاﻗﻞ 8 ﮔﺮم اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد .ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﭘﯿـﺎزﻫـﺎي ﮐﻮﭼـﮏ و ﺿﻌﯿﻒ ﮐﺎﺷﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ، ﻋﻤﻠﮑﺮد زﻋﻔﺮان در ﺳﺎل اﺑﺘﺪاﯾﯽ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار زﯾﺎدي ﮐﺎﻫﺶ ﺧﻮاﻫـﺪ ﯾﺎﻓﺖ . ﻋﻤﻖ ﻛﺎﺷﺖ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻴﻦ 15 ﺗﺎ 20 ﺳﺎﻧﺘﻴﻤﺘﺮ اﺳﺖ و ﺣﺘﻤﺎً ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻮﻗﻊ ﻛﺸﺖ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﺮ ﭘﻴﺎز ﺑﺎﻻ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد. ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﻫﻜﺘﺎر ﺑﻴﻦ 7 ﺗﺎ 10 ﺗﻦ ﭘﻴﺎز ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز است.

ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﮐﺸﺖ و ﮐﺎر و ﺗﻐﺬﯾﻪ

رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﻣﻄﻠﻮب زﻋﻔﺮان و ﮔﻞدﻫﯽ آن ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ زﯾﺎدي واﺑﺴﺘﻪ اﺳـﺖ ﮐـﻪ در ﺑﯿﻦ آنﻫﺎ ﻧﻮع زﻣﯿﻦ، ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺗﻐﺬﯾﻪ و آﺑﯿـﺎري ﺑـﺎ آب ﻣﻨﺎﺳـﺐ از اﻫﻤﯿـﺖ ﺧﺎﺻـﯽ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ. در ﯾﮏ ﮐﺸﺖ ﻋﻠﻤﯽ و ﻣﻨﺎﺳﺐ زﻋﻔﺮان ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺗﻬﯿﻪ زﻣـﯿﻦ از اﻫﻤﯿـﺖ ﺧﺎﺻﯽ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ.

اﻧﺘﺨﺎب زﻣﯿﻦ

زﻋﻔﺮان ﮔﯿﺎﻫﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﻃﺮﯾﻖ ﭘﯿﺎز ﺗﮑﺜﯿﺮ ﻣﯽﺷﻮد. ﻫﺮ ﭼﻘﺪر ﭘﯿﺎز ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷﺪه درﺷﺖﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﮔﻞآوري و ﺗﻌﺪاد ﮔﻞ آن ﻧﯿﺰ اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ. از آﻧﺠﺎﮐﻪ ﺧﺎك ﺟﺎﯾﮕﺎه اﺳﺘﻘﺮار و رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﭘﯿﺎز ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻟﺬا ﺧﺎك ﻣﺤﻞ ﮐﺎﺷﺖ زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪﮔﻮﻧﻪاي ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ ﻣﻘﺎوﻣﺖ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ رﺷﺪ ﭘﯿﺎز اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ. ﻟﺬا ﺧﺎكﻫﺎي ﺧﯿﻠﯽ ﺳﻨﮕﯿﻦ ﺑﺮاي ﮐﺎﺷﺖ زﻋﻔﺮان ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﯽﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺧﺎكﻫﺎي ﺑﺴﯿﺎر ﺳﺒﮏ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺿﻌﻒ ذاﺗﯽ ﺣﺎﺻﻠﺨﯿﺰي و ﻋﺪم ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﺣﻔﻆ آب و رﻃﻮﺑﺖ ﮐﺎﻓﯽ، ﺑﺮاي رﺷﺪ زﻋﻔﺮان ﭼﻨﺪان ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﯽﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻣﺎده آﻟﯽ ﯾﮑﯽ از اﺟﺰاء ﻣﻬﻢ ﺧﺎك ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎﻻ ﺑﻮدن ﻣﺎده آﻟﯽ ﺧﺎك ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد رﺷﺪ ﮔﯿﺎه ﮐﻤﮏ زﯾﺎدي ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد. ﻟﺬا ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ زﻣﯿﻨﯽ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﮐﻪ ﺧﺎك آن ﻓﺎﻗﺪ ﺷﻮري ﺑﻮده و ﺑﺎﻓﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﺎ زﻫﮑﺸﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و داراي ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﻣﺎده آﻟﯽ ﺑﺎﺷﺪ. زﻋﻔﺮان ﮔﯿﺎﻫﯽ ﮐﻠﺴﯿﻢ دوﺳﺖ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺧﺎك داراي آﻫﮏ ﺗﺎ 15 درﺻﺪ ﻧﯿﺰ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ زﻣﯿﻦ ﻣﺤﻞ ﮐﺎﺷﺖ زﻋﻔﺮان در ﻻﯾﻪ ﺳﻄﺤﯽ ﻓﺎﻗﺪ ﺳﺨﺖ ﻻﯾﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ از اﯾﺠﺎد ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﺎﻧﺪاﺑﯽ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷﻮد. ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎب زﻣﯿﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ذﮐﺮ ﺷﺪه ﺑﺎﻻ ﺑﺎﯾﺪ زﻣﯿﻦ را ﺑﺨﻮﺑﯽ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان آﻣﺎده ﮐﺮد. ﻫﻤﺰﻣﺎن از ﺧﺎك ﻣﺰرﻋﻪ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﺮﮐﺐ ﺗﻬﯿﻪ و ﺑﻪ آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎه ارﺳﺎل ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ و ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺧﺎك ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺷﻮد. آب ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻧﯿﺰ ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ و وﯾﮋﮔﯽ ﻫﺎي ﻫﯿﺪروﺷﯿﻤﯿﺎﺋﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﻣﻮرد ﺗﺠﺰﯾﻪ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد.

ﺗﻬﯿﻪ زﻣﯿﻦ

زﻣﯿﻦ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان را ﺑﺎﯾﺪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺷﺶ ﻣﺎه ﻗﺒـﻞ ﺷـﺨﻢ زد. ﺷﺨﻢ زدن زﻣﯿﻦ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺑﺎﻋﺚ ﻧﻔﻮذ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽ ﻫـﺎي زﻣﺴـﺘﺎن و ﺑﻬـﺎر در ﺧﺎك ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﭘﻮﮐﯽ ﺧﺎك ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ. ﭘﺲ از ﻗﻄﻊ ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽﻫﺎي ﺑﻬﺎره، ﺑﻬﺘـﺮ اﺳﺖ ﺑﺎ زدن دﯾﺴﮏ، ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎي ﻣﺆﯾﯿﻦ را ﺧﺮاب ﻧﻤـﻮد ﺗـﺎ از ﺗﺒﺨﯿـﺮ رﻃﻮﺑـﺖ از ﺧـﺎك ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷﻮد. ﯾﮏ ﻣﺎه ﻗﺒﻞ از ﮐﺸﺖ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺣﺪود 40 ﺗﺎ 70 ﺗﻦ در ﻫﮑﺘـﺎر ﮐـﻮد داﻣﯽ ﭘﻮﺳﯿﺪه (ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺷﺪه) در ﺳﻄﺢ ﺧﺎك ﭘﺨـﺶ ﻧﻤـﻮده و ﺑـﺎ دﯾﺴـﮏ ﺑـﺎ ﺧـﺎك ﻣﺨﻠﻮط ﮔﺮدد. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺧﺎك و آب، ﻫﻤﺰﻣﺎن ﻻزم اﺳـﺖ ﺗـﺎ ﮐﻮدﻫـﺎي ﺣـﺎوي ﻓﺴﻔﺮ، ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ، آﻫﻦ و روي ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﺧﺎك اﺿﺎﻓﻪ ﺷﻮد. ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﮐﺮد ﮐـﻪ در اﯾـﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ، از ﻣﺼﺮف ﮐﻮد اوره ﯾﺎ ﮐﻮدﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﺧﻮدداري ﮔﺮدد. زﯾـﺮا ﻣﺼـﺮف اﯾﻦ ﮐﻮدﻫﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﮐﺮﺑﻦ ﺑﻪ ﻧﯿﺘﺮوژن ﺷﺪه، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺳﺮﯾﻊ ﻣﺎده آﻟـﯽ ﺧﺎك ﻣﯽ ﺷﻮد و ﻋﻤﺮ ﺑﻘﺎي ﻣﺎده آﻟﯽ ﺧﺎك را ﮐﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ. ﮐﻮدﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ (ازﺗﻪ) را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﺮك ﻣﺼﺮف ﻧﻤﻮد.

اﺻﻞ اول ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺻﺤﯿﺢ، اﻃﻼع ﮐﺎﻓﯽ از وﺿﻌﯿﺖ ﺣﺎﺻﻠﺨﯿﺰي ﺧﺎك ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻟﺬا آزﻣﺎﯾﺶ ﺧﺎك ﺑﺮاي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺻﺤﯿﺢ ﺗﻐﺬﯾﻪ زﻋﻔﺮان ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد. زﻋﻔﺮان ﻧﯿﺰ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ دﯾﮕﺮ ﮔﯿﺎﻫﺎن زﻧﺪه ﺑﻪ ﺟﺬب ﻣﻘﺪار ﮐﺎﻓﯽ از ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﺮاي رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ و ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮل واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ. ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﻣﻮﺟﻮد در ﺧﺎك (ﺑﻮﻣﯽ ﺧﺎك ) ﺑﺮاي ﺗﺎﻣﯿﻦ ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ زﻋﻔﺮان ﮐﺎﻓﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﺎﯾﺪ از ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ، آﻟﯽ و زﯾﺴﺘﯽ ﺑﺮاي ﺗﺎﻣﯿﻦ آنﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮد.

ﺗﺠﺰﯾﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎي ﺧﺎك و آب

اﻧﺠﺎم ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺧﺎك و آب در ﺳﺎل اول ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان، اوﻟﯿﻦ و ﯾﮑﯽ از ﻣﻬﻤﺘﺮﯾﻦ ﻋﻤﻠﯿﺎت ﻻزم ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﮔﺮدد. ﺑﺪون آﮔﺎﻫﯽ از ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺧﺎك، ﻧﻤﯽﺗﻮان ﯾﮏ ﮐﺸﺎورزي ﭘﺎﯾﺪار و ﺑﺎ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﻨﺎﺳﺐ را راﻫﺒﺮي ﮐﺮد. ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺧﺎك ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﯾﺮ ﮐﺸﺖ ، ﺳﺎﺑﻘﻪ ﮐﺸﺖ و وﺿﻌﯿﺖ ﭘﺴﺘﯽ و ﺑﻠﻨﺪي و ﯾﺎ ﯾﮑﻨﻮاﺧﺘﯽ زﻣﯿﻦ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮﮐﺐ و از ﻋﻤﻖ 0 ﺗﺎ 30 ﺳﺎﻧﺘﯽ ﻣﺘﺮي ﺗﻬﯿﻪ و در اﺳﺮع وﻗﺖ ﺑﻪ ﻧﺰدﯾﮏﺗﺮﯾﻦ آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎه ﻣﺠﺎز آب و ﺧﺎك ارﺳﺎل ﮔﺮدد. ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺷﻮﺭﻱ ﺣﺴﺎﺱ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﺎﯾﺪ ﺍﺯ ﻛﺸﺖ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭﺍﺭﺍﺿﻲ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺁﺏ ﻭ ﯾﺎ ﺧﺎﻙ ﺷﻮﺭ ﺟﺪﺍ ﺧﻮﺩﺩﺍﺭﻱ ﺷﻮﺩ.

ﻣﺼﺮف ﮐﻮد در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان

ﺑﻪ دﻻﯾﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ در ﺧﺎك ﻣﺰرﻋﻪ،ﮐﻤﺒﻮد ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﻏـﺬاﯾﯽ ﻣـﻮرد ﻧﯿﺎز ﮔﯿﺎه رخ دﻫﺪ ﺑﺮاي ﺟﻠـﻮﮔﯿﺮي از ﺧﺴـﺎرت ﮐﻤﺒـﻮد اﯾـﻦ ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﻏـﺬاﯾﯽ، ﺑﺎﯾـﺪ ﺑـﺎ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺗﻐﺬﯾﻪ ﺻﺤﯿﺢ و اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻠﻔﯿﻘﯽ از ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ، ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ و زﯾﺴـﺘﯽ و ﻣـﻮاد ﻣﺤﺮك رﺷﺪ ﮔﯿﺎه، ﮐﻤﺒﻮدﻫﺎي اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ را ﺑﺮﻃﺮف ﻧﻤﻮد.

 ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ

ﻣﺎده آﻟﯽ ﯾﮑﯽ از ﻣﻬﻤﺘﺮﯾﻦ اﺟـﺰاي ﺧـﺎك ﻣـﯽ ﺑﺎﺷـﺪ ﮐـﻪ اﮔﺮﭼـﻪ ﻣﻘـﺪار آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﯾﮕﺮ اﺟﺰاي ﺧﺎك ﮐﻤﺘﺮ اﺳﺖ، اﻣﺎ اﺛﺮ ﺑﺨﺸﯽ آن در رﺷﺪ و ﻋﻤﻠﮑﺮد ﮔﯿﺎﻫـﺎن ﺑﺴﯿﺎر زﯾﺎد ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ در ﺧﺎك ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﻘﺪاري از ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز ﮔﯿﺎه، ﺑﺎﻋﺚ ﺑﻬﺒﻮد ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻓﯿﺰﯾﮑـﯽ ﺧـﺎك ﺷـﺪه و در رﺷـﺪ و ﺗﮑﺜﯿـﺮ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﺧﺎك ﻧﻘﺶ ﻏﯿﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎري دارد. ﻣﺎده آﻟﯽ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ راﻧـﺪﻣﺎن ﻣﺼـﺮف ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ را اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽ دﻫﺪ. ﻣﺎده آﻟﯽ، ﺧﺎك را ﭘﻮك ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و اﻧﺘﻘﺎل آب و ﻫﻮا را ﺑﻪ داﺧﻞ ﺧﺎك ﺗﺴﻬﯿﻞ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ. ﻣﺎده آﻟﯽ ﮐﺎﻓﯽ در ﺧﺎك، از ﻣﻘﺎوﻣـﺖ ﺧـﺎك در ﺑﺮاﺑﺮ رﺷﺪ ﭘﯿﺎز زﻋﻔﺮان ﻣﯽﮐﺎﻫﺪ و ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺰرگ ﺷﺪن ﭘﯿﺎز زﻋﻔـﺮان ﻣـﯽ ﺷـﻮد. در اﯾﻦ ﺷﺮاﯾﻂ، زﻋﻔﺮان ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ رﺷﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺗﻮان ﮔﻞآوري آن اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ.ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻬﻢ در اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ، ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﻣﺼﺮف ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻮد داﻣﯽ ﺧﺎم در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﻣﻤﻨﻮع ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﮐﻮد داﻣﯽ ﺑﺮاي زﻋﻔﺮان ﮐﻮد ﮔﺎوي اﺳﺖ. ﮐﻮد داﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺒﻞ از اﺳﺘﻔﺎده در ﻣﺰرﻋﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﻋﻤﻞآوري و ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﺎري از ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻠﻒ ﻫﺮز و ﻧﻤﺎﺗﺪ ﺑﺎﺷﺪ.در دﻫﻪ ﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ارزان ﻗﯿﻤﺖ، ﺑﺎﻋـﺚ ﮐـﺎﻫﺶ ﺗﻤﺎﯾﻞ ﮐﺸﺎورزان در اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ (داﻣﯽ و ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ) ﮔﺮدﯾـﺪ. اﯾـﻦ ﻣﺴـﺌﻠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﮐﺎﻫﺶ ﺷﺪﯾﺪ ﻣﯿﺰان ﻣﺎده آﻟﯽ در ﺧﺎك ﻫﺎي زﯾـﺮ ﮐﺸـﺖ زﻋﻔـﺮان ﺷـﺪ. ﺑﺮرﺳـﯽ ﮐﺎﻫﺶ ﻣﻮاد آﻟﯽ در ﺧﺎك ﻫﺎي زﯾﺮﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان ﻧﺸﺎن ﻣـﯽ دﻫـﺪ ﺑـﺎ روﻧـﺪ ﻣﻮﺟـﻮد و ﮐﺎﻫﺶ ﻫﺮﭼﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﺎده آﻟﯽ ﺧﺎك ﻫﺎي زﯾﺮ ﮐﺸﺖ زﻋﻔـﺮان، زراﻋـﺖ آن ﺑـﺎ ﺧﻄـﺮات ﺟﺪي روﺑﺮو ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ .ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﺑﺎ اﻓـﺰاﯾﺶ آﮔـﺎﻫﯽ ﮐﺸـﺎورزان، ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ در ﻣﺰارع زﻋﻔﺮان رو ﺑﻪ اﻓﺰاﯾﺶ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ.ﺑﻪ ﻃﻮرﮐﻠﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻌﯽ ﺷﻮد ﻣﯿﺰان ﻣﺎده آﻟﯽ در ﺧﺎك ﻣﺰارع زﻋﻔﺮان ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﯾﮏ درﺻﺪ اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ. ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺎس ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد ﺣﺪاﻗﻞ ﻫﺮ دو ﺳﺎل ﯾﮏ ﺑﺎر ﻣﻘﺪار 30- 40 ﺗﻦ در ﻫﮑﺘﺎر ﮐﻮد ﺣﯿﻮاﻧﯽ ﭘﻮﺳﯿﺪه در ﻣﺰارع زﻋﻔﺮان اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد.

»ﻣﺼﺮف ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻮد داﻣﯽ ﺧﺎم در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﻣﻤﻨﻮع ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﮐﻮد داﻣﯽ ﺑﺮاي زﻋﻔﺮان ﮐﻮد ﮔﺎوي اﺳﺖ. ﮐﻮد داﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺒﻞ از اﺳﺘﻔﺎده در ﻣﺰرﻋﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﻋﻤﻞآوري و ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﺎري از ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻠﻒ ﻫﺮز و ﻧﻤﺎﺗﺪ ﺑﺎﺷﺪ.«

ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ ﺳﻪ ﻋﻨﺼﺮ ﻧﯿﺘﺮوژن، ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ و ﻓﺴﻔﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﻨﺎﺻﺮ اﺻﻠﯽ و ﭘﺮ ﻣﺼﺮف در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ. ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ، ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺷﺮاﯾﻂ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺧﺎك ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻋﻨﺎﺻﺮ روي و آﻫﻦ ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻐﺬﯾﻪاي ﻗﺮار ﮔﯿﺮد. ﻣﺼﺮف ﻣﺘﻌﺎدل ﮐﻠﯿﻪ اﯾﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﻫﻤﮕﺎم ﺑﺎ ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي آﻟﯽ و زﯾﺴﺘﯽ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻘﻮﯾﺖ ﺣﺎﺻﻠﺨﯿﺰي ﺧﺎك، ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﯾﮏ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﭘﺎﯾﺪار ﺑﺎ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻣﻄﻠﻮب ﻣﺤﺼﻮل را ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن آورد. ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺗﻐﺬﯾﻪ زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ دﻗﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد زﯾﺮا در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﮐﺎﻫﺶ ﻣﺤﺼﻮل ﮔﺮدد.

ﻧﯿﺘﺮوژن

ﻧﯿﺘﺮوژن ﻋﻨﺼﺮي اﺳﺎﺳﯽ در ﻓﺮاﯾﻨﺪ رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ ﮔﯿﺎﻫﺎن اﺳﺖ و در ﺻﻮرت ﮐﻤﺒﻮد آن رﺷﺪ ﮔﯿﺎه ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﻄﻠﻮﺑﯽ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ آﻣﺪ. ﻣﻬﻤﺘﺮﯾﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﻧﯿﺘﺮوژن در ﺧﺎك ﻫﺎ ﻣﺎده آﻟﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺼﺮف اﻧﺤﺼﺎري ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﻣﯿﻦﮐﻨﻨﺪه ﻧﯿﺘﺮوژن ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز ﮔﯿﺎه اﺷﺘﺒﺎه ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮدو ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺎده آﻟﯽ و ﮐﻮدﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﯿﺮﻧﺪ.ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ راﯾﺞ در ﺑﺎزار ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از اوره ﺑﺎ 46 درﺻﺪ ﻧﯿﺘﺮوژن ﺧﺎﻟﺺ، ﻧﯿﺘﺮات آﻣﻮﻧﯿﻮم ﺑﺎ ﺣﺪود 30 درﺻﺪ ﻧﯿﺘﺮوژن ﺧﺎﻟﺺ، ﺳﻮﻟﻔﺎت آﻣﻮﻧﯿﻮم ﺑﺎ ﺣﺪود 21 درﺻﺪ ﻧﯿﺘﺮوژن ﺧﺎﻟﺺ و24 درﺻﺪ ﮔﻮﮔﺮد و ﮐﻮدﻫﺎي ﻣﺮﮐﺐ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ ﻣﺤﺘﻮاي ﻧﯿﺘﺮوژن ﻫﺮﮐﺪام ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﻧﮑﺘﻪ ﻣﻬﻢ آﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪﮐﻪ زﻋﻔﺮان ﺑﺮاي رﺷﺪ ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ ﺣﺪود 50 ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم ﻧﯿﺘﺮوژن ﺧﺎﻟﺺ در ﻫﮑﺘﺎر از ﻣﻨﺒﻊ ﮐﻮدﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻧﯿﺎز دارد. ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ اﯾﻦ ﻣﻘﺪار ﻧﯿﺎز زﻋﻔﺮان در ﺳﻪ ﻧﻮﺑﺖ ﺗﺎﻣﯿﻦ ﺷﻮد ﺗﺎ از آﺑﺸﻮﯾﯽ ﻧﯿﺘﺮوژن در ﻃﯽ ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽ ﻫﺎي ﭘﺎﯾﯿﺰه و زﻣﺴﺘﺎﻧﯽ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷﻮد. در ﻣﻨﺎﻃﻘﯽ ﮐﻪ PH ﺧﺎك ﺑﺎﻻ (ﺣﺪود(8 ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ، اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﻮﻟﻔﺎت آﻣﻮﻧﯿﻮم ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﺳﯿﺪي ﺑﻮدن ارﺟﺤﯿﺖ دارد.

زﻣﺎن ﻣﺼﺮف ﮐﻮدﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ

ﭘﺲ از ﺑﺮداﺷﺖ ﮔﻞ زﻋﻔﺮان ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺰرﻋﻪ زﻋﻔﺮان را آﺑﯿﺎري ﻧﻤﻮد. اوﻟﯿﻦ ﻗﺴﻤﺖ از ﮐﻮد ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ ﺑﺎﯾﺪ در اﯾﻦ زﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد. ﺣﺪود ﺑﯿﺴﺖ و ﭘﻨﺞ ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘﺎر ﻧﯿﺘﺮوژن ﺧﺎﻟﺺ ﻣﻌﺎدل ﺣﺪود 50 ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘﺎر ﮐﻮد اوره در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد. ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن راﻧﺪﻣﺎن ﺟﺬب ﮐﻮد، ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﯾﻦ ﻧﻮﺑﺖ از ﻣﺼﺮف ﮐﻮد از اﺳﯿﺪ ﻫﯿﻮﻣﯿﮏ ﻣﺎﯾﻊ ﺑﻪ ﻣﯿﺰان 2 ﺗﺎ 3 ﻟﯿﺘﺮ در ﻫﮑﺘﺎر اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد. ﻧﻮﺑﺖ ﺑﻌﺪي ﻣﺼﺮف ﮐﻮد ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ ﯾﮏ ﻣﺎه ﺑﻌﺪ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ آﺑﯿﺎري و ﺑﻪ ﻣﯿﺰان 35 ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘﺎر اوره ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﻧﻮﺑﺖ ﺳﻮم ﻣﺼﺮف ﺳﺮك ﻧﯿﺘﺮوژن ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﯾﮏ ﻣﺎه ﺑﻌﺪ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﯿﺰان 15 ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘﺎر اوره را ﻣﯽ ﺗﻮان درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ.

 

»ﺑﻪ ﯾﺎد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﯿﭻ وﺟﻪ از ﮐﻮد ﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ ﻗﺒﻞ از آﺑﯿﺎري اول اﺳﺘﻔﺎده ﻧﮑﻨﯿﺪ. زﯾﺮا ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﮐﺎﻫﺶ ﮔﻠﺪﻫﯽ زﻋﻔﺮان ﮔﺮدد و ﯾﺎ ﺑﺎﻋﺚ ﻇﻬﻮر ﺑﺮگ ﻗﺒﻞ ﯾﺎ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﮔﻠﺪﻫﯽ ﺷﺪه، ﺑﺮداﺷﺖ ﮔﻞ را ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻞ ﻣﻮاﺟﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ.«

 

ﻓﺴﻔﺮ

ﻓﺴﻔﺮ ﻋﻨﺼﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ در اﯾﺠﺎد ﺳﯿﺴﺘﻢ رﯾﺸـﻪ دﻫـﯽ ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﮐﻤـﮏ ﻣـﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﮔﻠﺪﻫﯽ و اﻧﺘﻘﺎل اﻧﺮژي در ﮔﯿـﺎه دﺧﯿـﻞ ﻣـﯽ ﺑﺎﺷـﺪ. در ﭘـﺎره اي از اراﺿﯽ زراﻋﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻓﺴﻔﺮ ﺑﻮﻣﯽ ﺧﺎك در ﺣﺪ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺎﺷﺪ و ﯾﺎ ﻓﺴﻔﺮ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﺷﺪه در ﺧﺎك در ﺣﺪ ﺑﺎﻻﯾﯽ ﻗﺮار داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺎ اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﯾﺶ ﺧﺎك اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ روﺷﻦ ﻣﯽ ﮔﺮدد. در اﯾـﻦ اراﺿـﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان از ﮐﻮد زﯾﺴﺘﯽ ﻣﯿﮑﻮرﯾﺰا ﺑﻬﺮه ﺑـﺮد در اﯾـﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﻧﺒﺎﯾـﺪ ﮐﻮدﻫـﺎي ﻓﺴـﻔﺮه را ﻣﺼﺮف ﻧﻤﻮد. ﻣﯿﮑﻮرﯾﺰا ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻓﺴﻔﺮ ﻣـﻮرد ﻧﯿـﺎز ﮔﯿـﺎه ﻣـﯽﺗﻮاﻧـﺪ ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﮐـﻢ ﻣﺼﺮﻓﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻫﻦ و روي را ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ ﮔﯿﺎه در ﺗﺤﻤﻞ ﺷﺮاﯾﻂ ﺗـﻨﺶ رﻃـﻮﺑﺘﯽ ﻧﯿﺰ ﮐﻤﮏ ﮐﻨﺪ.ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯿﺰان ﻓﺴﻔﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﺧﺎك ﺑﯿﺶ از 15 ﻣﯿﻠﯽﮔﺮم ﺑـﺮ ﮐﯿﻠـﻮﮔﺮم ﺑﺎﺷﺪ، ﻧﺒﺎﯾﺪ از ﮐﻮدﻫﺎي ﻓﺴﻔﺮي در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤـﻮد. اﮔـﺮ ﻣﯿـﺰان ﻓﺴـﻔﺮ ﺧﺎك ﮐﻤﺘﺮ از 15 ﻣﯿﻠﯽﮔﺮم ﺑﺮ ﮐﯿﻠـﻮﮔﺮم ﺑﺎﺷـﺪ، ﺗـﺎ ﺣـﺪاﮐﺜﺮ 50 ﮐﯿﻠـﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘـﺎر ﺳﻮﭘﺮ ﻓﺴﻔﺎت ﺗﺮﯾﭙﻞ ﮐﻪ داراي 46 درﺻﺪ P2O5 ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ را ﻣﯽ ﺗـﻮان اﺳـﺘﻔﺎده ﮐـﺮد. ﻣﺜﻼ اﮔﺮ ﻣﯿﺰان ﻓﺴﻔﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﺧﺎك 10 ﻣﯿﻠﯽ ﮔﺮم ﺑﺮ ﮐﯿﻠﻮﮔﺮم ﺑـﻮد 30 ﮐﯿﻠـﻮﮔﺮم ﺳﻮﭘﺮ ﻓﺴﻔﺎت ﺗﺮﯾﭙﻞ در ﻫﮑﺘﺎر ﮐﻔﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ.زﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﻮدﻫﺎي ﻓﺴـﻔﺮي (ﺳـﻮﭘﺮ ﻓﺴـﻔﺎت ﺗﺮﯾﭙـﻞ ﯾـﺎ ﻣﻌﻤـﻮﻟﯽ) در ﻫﻨﮕﺎم اوﻟﯿﻦ آﺑﯿﺎري زﻋﻔﺮان ﺑﻨﺎم ﮔﻞآب ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ازﮐﻮدﻫﺎي ﻣﺮﮐﺐ ﺣﺎوي ﻓﺴﻔﺮ ﮐﻪ ﻓﺴﻔﺮ آنﻫﺎ ﺑﺎ آب آﺑﯿﺎري ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده اﺳﺖ ﻧﯿﺰ ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﺳـﺮك اﺳـﺘﻔﺎده ﮐﺮد. اﻣﺎ ﮐﻮدﻫﺎي ﺳﻮﭘﺮ ﻓﺴﻔﺎت ﺗﺮﯾﭙﻞ ﯾﺎ ﻣﻌﻤﻮﻟﯽ را ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﺳـﺮك ﻣﺼـﺮف ﻧﮑﻨﯿـﺪ. ﻣﺼﺮف زﯾﺎد و ﺑﯽ روﯾﻪ ﮐﻮدﻫﺎي ﻓﺴﻔﺮي ﺑﺎﻋﺚ اﯾﺠﺎد ﮐﻤﺒﻮد ﻋﻨﺎﺻـﺮ رﯾﺰﻣﻐـﺬي آﻫـﻦ و روي در زﻋﻔﺮان ﻣﯽ ﺷﻮد، ﭘﺲ از ﻣﺼﺮف ﺑﯽ روﯾﻪ ﻓﺴﻔﺮ ﺧﻮدداري ﺷﻮد.

 

پتاسیم

ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﯾﮑﯽ دﯾﮕﺮ از ﻋﻨﺎﺻﺮ ﭘﺮ ﻣﺼﺮف در ﮔﯿﺎﻫـﺎن زراﻋـﯽ از ﺟﻤﻠـﻪ زﻋﻔـﺮان ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻓﻌﺎل ﮐﺮدن ﺗﻌـﺪاد زﯾـﺎدي از آﻧـﺰﯾﻢﻫـﺎ در داﺧـﻞ ﮔﯿـﺎه و ﺗـﺎﺛﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﺮ ﺑﺎز و ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن روزﻧﻪ ﻫﺎ، از اﻫﻤﯿـﺖ ﺧﺎﺻـﯽ ﺑﺮﺧـﻮردار اﺳـﺖ. اﮔـﺮ ﭼـﻪ ﺑﺮﺧﯽ از ﮐﺎﻧﯽ ﻫﺎي ﺧﺎك ﻫﺎي ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﮏ و ﻧﯿﻤﻪ ﺧﺸﮏ ﺣﺎوي ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﻫﺴﺘﻨﺪ اﻣﺎ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ از آزﻣﺎﯾﺶ ﺧﺎك ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﯿﺎز و ﯾﺎ ﻋﺪم ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﮐﻮدﻫﺎي ﭘﺘﺎﺳﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد. زﯾﺮا ﻣﺼﺮف ﺑﯿﺶ از اﻧﺪازه ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﺑﺎﻋﺚ ﮐﺎﻫﺶ ﺟﺬب ﮐﻠﺴﯿﻢ ﺗﻮﺳﻂ ﮔﯿﺎه ﺷـﺪه و ﺑﺮ رﺷﺪ و ﻋﻤﻠﮑﺮد زﻋﻔﺮان ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﻨﻔﯽ دارد. ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺗﻨﺶ ﻫـﺎي ﻣﺤﯿﻄﯽ، ﺑﻪ ﮔﯿﺎه ﮐﻤﮏ ﻧﻤﺎﯾﺪ. ﻣﺼـﺮف 25 ﮐﯿﻠـﻮﮔﺮم در ﻫﮑﺘﺎر ﺳﻮﻟﻔﺎت ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﻫﺮ ﺳﺎﻟﻪ ﻗﺒﻞ از اوﻟﯿﻦ آﺑﯿﺎري ﻧﯿـﺎز زﻋﻔـﺮان ﺑـﻪ ﭘﺘﺎﺳـﯿﻢ را ﺑـﺮ ﻃﺮف ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ. اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﺼﺮف ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﺑﺎﻋﺚ ﮐﺎﻫﺶ ﻋﻤﻠﮑﺮد زﻋﻔﺮان ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ. اﯾﻦ ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﺸﺎن می دهدﮐﻪ ﮐﻠﺮﯾﺪ ﭘﺘﺎﺳﯿﻢ ﮐﻮد ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮاي زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﻧﯿﺴـﺖ، زﯾﺮا زﻋﻔﺮان ﺑﻪ ﮐﻠﺮ ﺣﺴﺎس ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ.  ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ زﻣﺎن ﻣﺼﺮف ﮐﻮد ﺳﻮﻟﻔﺎت ﭘﺘﺎﺳـﻢ ﻫﻤﺰﻣـﺎن ﺑـﺎ ﻣﺼـﺮف ﻣـﺎده آﻟـﯽ و ﺳﻮﭘﺮ ﻓﺴﻔﺎت ﺗﺮﯾﭙﻞ، ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ اوﻟﯿﻦ آﺑﯿـﺎري زﻋﻔـﺮان ﻣـﯽ ﺑﺎﺷـﺪ. در ﺻـﻮرﺗﯽ ﮐـﻪ از ﺳﻮﻟﻮ ﭘﺘﺎس ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻨﺒﻊ ﮐﻮد ﭘﺘﺎس اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد اﻣﮑـﺎن ﻣﺼـﺮف ﺳـﺮك آن وﺟـﻮد دارد. در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺳﻮﻟﻮ ﭘﺘﺎس را در دو ﻧﻮﺑﺖ ، اﺑﺘﺪا در زﻣﺎن آﺑﯿـﺎري زاج آب و ﭘﺲ از ﯾﮏ ﻣﺎه اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ.

ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮐﻢ ﻣﺼﺮف

اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺘﻌﺎدل ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮐﻢ ﻣﺼﺮف در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻐﺬﯾﻪ زﻋﻔﺮان ﺿﺮوري اﺳﺖ. ﺑـﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺧﺎك ﻫﺎي زﯾﺮ ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان و ﮐﻤﺒﻮد آب در اﯾـﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﻮدﻫﺎي ﮐﻢ ﻣﺼﺮف در ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﻮاﻗﻊ ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﺷـﻮد. ﻣﻌﻤـﻮﻻ ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮐﻢ ﻣﺼﺮف ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺮگ ﭘﺎﺷﯽ در اﺧﺘﯿﺎر ﮔﯿﺎه ﻗﺮار ﮔﯿﺮد ﺗﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﺑﺎزده را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ.

 محلول پاشی

ﺑﺮرﺳﯽ ﻫﺎي اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﭘﯿﺎزﻫـﺎي ﺟـﻮاﻧﯽ ﮐـﻪ ﺗـﺎ ﭘﺎﯾـﺎن ﺑﻬﻤﻦ ﻣﺎه ﻫﺮ ﺳﺎل روي ﭘﯿﺎزﻫﺎي ﻣﺎدر ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﯽ آﯾﻨﺪ، ﻓﺎﻗﺪ رﯾﺸﻪ ﺑﻮده و ﺑﺮاي اداﻣﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺧﻮد ﺗﺎ آﺧﺮ ﻓﺮوردﯾﻦ ﻣﺎه ﮐﻪ ﺧﻮاب و اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﭘﯿﺎز ﺷﺮوع ﻣﯽ ﺷﻮد، ﻓﻘـﻂ ﺑـﻪ ﺑﺮگﻫﺎي ﺧﻮد ﻣﺘﮑﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ اﻧﺠﺎم ﻣﺤﻠﻮلﭘﺎﺷﯽ ﺑﺮﮔﯽ در اﯾﻦ دوره (اواﺧﺮ ﺑﻬﻤﻦ ﺗﺎ اواﺧﺮ اﺳﻔﻨﺪ ) ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻔﯿﺪ ﺑﺎﺷﺪ. اﯾﻦ ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ ﺑﻪ ذﺧﯿـﺮه ﻣـﻮاد ﻏﺬاﯾﯽ در ﭘﯿﺎز ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺮﮔﻞآوري زﻋﻔﺮان ﻣﺆﺛﺮ اﺳﺖ.

ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ دﻗﺖ و ﺑﺎ رﻋﺎﯾﺖ ﻧﮑﺎت زﯾﺮ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد:

ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺤﻠﻮل ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده، ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ ﺑﻮده و ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄـﺎﺑﻖ اﺳـﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﺗﻮﺻـﯿﻪ ﺷﺪه ﮐﻨﺘﺮل ﺷﻮد. ﻏﻠﯿﻆ ﺑﻮدن ﻣﺤﻠﻮل ﻋﻼوه ﺑﺮ ﮔﺮﻓﺘﮕﯽ ﻧﺎزلﻫﺎ، ﻣﻮﺟﺐ ﺳـﻮزش ﺑـﺮگ ﻫﺎ ﻣﯽ ﺷﻮد. ﺑﺎﯾﺪ دﻗﺖ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ در ﻣﻮاﻗﻊ ﺧﺸﮑﺴﺎﻟﯽ از ﻏﻠﻈﺖ ﻫـﺎي ﮐﻤﺘـﺮي از ﮐـﻮد اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد. ﻫﺮﭼﻪ ﻣﻘﺪار آب ﻣﺼﺮﻓﯽ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﺑﺪ، ﻏﻠﻈـﺖ ﮐـﻮد ﻣﺼـﺮﻓﯽ ﻧﯿـﺰ ﺑﺎﯾـﺪ ﮐﺎﻫﺶ داده ﺷﻮد.زﻣﺎن ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻃﻮري در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ وزش ﺑﺎد ﻫﻤﺰﻣﺎن ﻧﺒﺎﺷـﺪ و ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﺧﻨﮑﯽ ﻫﻮا ﺻﺒﺢ زود ﯾﺎ ﻏـﺮوب ﺑﻌـﺪ از ﮔﺮﻣـﺎي روزاﻧـﻪ اﻧﺠـﺎم ﺷﻮد. اﻧﺘﺨﺎب ﺳﻤﭙﺎش ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﯿﺰ در ﻣﻮﻓﻘﯿـﺖ ﻣﺤﻠـﻮل ﭘﺎﺷـﯽ اﻫﻤﯿـﺖ زﯾـﺎدي دارد. ﺳﻤﭙﺎش ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺤﻠﻮل را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﭘﻮدر ﻧﻤﺎﯾﺪ. ﮐﻮد ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺎﯾﺪ اﺑﺘﺪا در آب ﺑﺨﻮﺑﯽ ﺣﻞ ﺷﺪه ﺳﭙﺲ ﺻـﺎف ﮔـﺮدد ﺗـﺎ از وارد ﺷﺪن ذرات ﺟﺎﻣﺪ ﺑﻪ ﺳﻤﭙﺎش و ﻣﺴﺪود ﺷﺪن ﻧﺎزل ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷﻮد.ﺑﺮاي ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﺟﺬب ﺑﻬﺘﺮ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ ﺑﺮگ زﻋﻔﺮان ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣـﯽ ﺷـﻮد از ﻣﺎﯾﻊ ﻇﺮف ﺷﻮﯾﯽ ﺑﺎ ﻏﻠﻈﺖ ﻧﯿﻢ در ﻫﺰار در ﻣﺤﻠﻮل ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد.ﭘﺲ از ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺰرﻋﻪ زﻋﻔﺮان آﺑﯿﺎري ﺷـﻮد ﺗـﺎ ﺣﺮﮐـﺖ ﺷـﯿﺮه آوﻧـﺪي در داﺧﻞ ﮔﯿﺎه ﺑﻬﺒﻮد ﯾﺎﺑﺪ و از اﯾﺠﺎد ﺗﻨﺶ در ﮔﯿﺎه ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺷﻮد.

 ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري ﺑﺮﮔﯽ

ﺑﺮگ ﮔﯿﺎﻫﺎن ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺷﺎﺧﺺ ﺧﻮﺑﯽ از وﺿـﻌﯿﺖ ﺗﻐﺬﯾـﻪ اي ﮔﯿـﺎه ﺑﺎﺷـﻨﺪ. ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ زﻣﺎن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري از ﺑﺮگ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﺤﺪوده زﻣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐـﻪ ﺗﻐﯿﯿـﺮات ﻋﻨﺎﺻـﺮ ﻏﺬاﯾﯽ در ﺑﺮگ ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﻮده و ﺳﻄﺢ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ از ﻏﻠﻈﺖ را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ. ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ زﻣﺎن ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري از ﺑﺮگ زﻋﻔﺮان ﺑﻬﻤﻦ ﻣﺎه ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ.

اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻮاد ﻣﺤﺮك رﺷﺪ در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان

ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻓﺰاﯾﺶ ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﮔﯿﺎه در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺗـﻨﺶ ﻫـﺎي زﻧـﺪه و ﻏﯿـﺮ زﻧـﺪه، اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻮاد ﻣﺤﺮك رﺷﺪ ﮔﯿﺎه ﺗﻮﺻﯿﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ. اﯾـﻦ ﻣـﻮاد ﺑﻄـﻮر ﻣﺴـﺘﻘﯿﻢ و ﯾـﺎ ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﯾﺶ رﺷﺪ و ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ و در زراﻋﺖ زﻋﻔﺮان ﻧﯿﺰ ﻣﯽﺗﻮان از آنﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮد.ﻣﻮاد ﻫﯿﻮﻣﯿﮑﯽ از ﺟﻤﻠﻪ اﯾﻦ ﻣﻮاد ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﺳﯿﺪ ﻫﯿﻮﻣﯿﮏ و اﺳﯿﺪ ﻓﻮﻟﻮﯾﮏ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. اﺳﯿﺪ ﻫﯿﻮﻣﯿﮏ درﺷﺖ ﻣﻮﻟﮑﻮل ﺑﻮده و ﺑﺎﯾﺪ از ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷـﯽ آنﻫـﺎ ﺧﻮدداري ﺷﻮد و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺎﮐﯽ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﺳﺮك ﮐﻮدﻫﺎي ﻧﯿﺘﺮوژﻧﯽ ﻣﺼـﺮف ﺷـﻮد. ﻣﯿﺰان ﻣﺼﺮف ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ، ﺑﯿﻦ ﯾﮏ ﺗﺎ ﺳﻪ ﻟﯿﺘﺮ در ﻫﮑﺘﺎر ﻣﺘﻐﯿﯿﺮ اﺳﺖ. اﺳـﯿﺪ ﻓﻮﻟﻮﯾـﮏ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺧﺮد ﻣﻮﻟﮑﻮل ﺑﻮدن ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﻠﻮلﭘﺎﺷﯽ را ﻧﯿﺰ دارد و ﻣﯽﺗـﻮان از آن ﺑﺮاي ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ روي ﮔﯿﺎه در ﺑﻬﻤﻦ و اﺳﻔﻨﺪﻣﺎه اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮد.

ﺑﺎﮐﺘﺮي ﻫﺎي ﻣﺤﺮك رﺷﺪ ﮔﯿﺎه

ﺧﺎكﻫﺎ ﺳﺮﺷﺎر از رﯾﺰﺟﺎﻧﺪارن ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺟﻤﻠـﻪ ﺑـﺎﮐﺘﺮيﻫـﺎ ﻫﺴـﺘﻨﺪ ﮐـﻪ در ﺻﻮرت وﺟﻮد، ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ در ﺗﺎﻣﯿﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬاﯾﯽ و وﯾﺘـﺎﻣﯿﻦﻫـﺎ و ﻣـﻮاد ﻣﺤـﺮك رﺷـﺪ دﯾﮕﺮ، ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﮐﺎﻓﯽ ﺑﻪ ﮔﯿﺎه ﮐﻤﮏ ﻧﻤﺎﯾﻨـﺪ. ﺑـﺎﮐﺘﺮي ﻫـﺎي ﻣﺤـﺮك رﺷـﺪ اﻣـﺮوزه ﺑـﻪ ﺻﻮرت ﮐﻮد در ﺑﺎزار و در دﺳﺘﺮس ﮐﺸﺎورزان ﻗﺮار دارﻧﺪ اﯾﻦ ﮐﻮدﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﺟﺎﻣـﺪ و ﻣﺎﯾﻊ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ در ﻫﻨﮕﺎم ﺧﺮﯾﺪ اﯾﻦ ﮐﻮدﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺼﺮف ﮐﻮد ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﻮد.

 ﻣﯿﮑﻮرﯾﺰا

ﻗﺎرچ ﻫﺎي ﻫﻤﺰﯾﺴﺖ ﺑـﺎ رﯾﺸـﻪ ﮔﯿﺎﻫـﺎن (ﻣﯿﮑـﻮرﯾﺰا)، ﮔـﺮوه دﯾﮕـﺮي از ﻣـﻮاد ﻣﺤﺮك رﺷﺪ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﺰرﻋﻪ ﻣﯽﺗﻮان از آنﻫﺎ ﺑﺮاي زﻋﻔـﺮان در ﺳﺎل اول ﮐﺸﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد. اﯾﻦ ﻗﺎرچ ﻫﺎ ﭘﺲ از اﺳﺘﻘﺮار در ﻣﺰرﻋﻪ زﻋﻔﺮان ﺑـﻪ ﮔﯿـﺎه در ﺟﺬب ﻓﺴﻔﺮ و ﻋﻨﺎﺻﺮ رﯾﺰﻣﻐﺬي ﮐﻤﮏ زﯾﺎدي ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ. زﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﯿﮑـﻮرﯾﺰا در ﺳﺎل اول ﻫﻨﮕﺎم آﻣﺎده ﮐﺮدن زﻣﯿﻦ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ زﻋﻔﺮان اﺳﺖ.

ﭼﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد؟

-1 اﺑﺘﺪا ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري از ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺧﺎك، ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑـﻮدن ﻣﺤـﻞ ﺑـﺮاي ﮐﺸـﺖ زﻋﻔﺮان را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داد . ﺧـﺎك ﻣﻨﺎﺳـﺐ ﮐﺸـﺖ زﻋﻔـﺮان ﺧـﺎﮐﯽ اﺳـﺖ ﻓﺎﻗـﺪ ﺷﻮري (ﺷﻮري ﮐﻤﺘﺮ از 4 دﺳﯽ زﯾﻤﻨﺲ ﺑﺮ ﻣﺘﺮ) ﺑﺎ ﺑﺎﻓﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ و زﻫﮑﺸﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ

2- اﺳﺘﻔﺎده از ﮐﻮد داﻣﯽ ﭘﻮﺳﯿﺪه در زﻣﺎن ﺗﻬﯿﻪ زﻣﯿﻦ ﺑﻪ ﻣﯿﺰان 30 ﺗﺎ 40 ﺗﻦ در ﻫﮑﺘﺎر

-3 ﻣﺼﺮف ﻣﺘﻌﺎدل ﮐﻮدﻫﺎي ﭘﺮ ﻣﺼﺮف و ﮐﻢ ﻣﺼﺮف ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺧﺎك

-4 ﻣﺤﻠﻮل ﭘﺎﺷﯽ ﺑﺎ ﮐﻮدﮐﺎﻣﻞ ﻣﺎﮐﺮو و ﻣﯿﮑﺮو در اواﺳﻂ ﺑﻬﻤﻦ ﻣﺎه

-5 اﻧﺠﺎم ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺑﺮگ ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ وﺿﻌﯿﺖ ﺗﻐﺬﯾﻪ اي ﮔﯿﺎه و اﺻﻼح ﮐﻤﺒﻮدﻫﺎ در زﻣـﺎن ﻣﻨﺎﺳﺐ (اواﯾﻞ ﺑﻬﻤﻦ ﻣﺎه).